Sunday, April 5, 2015

در باب ترس

تگی اضافه کرده ام: در باب ترس. 

این "ترس "که در کلمات من است، تازگی فهمیده ام، که الزاما همان کلمه ی " ترس " در معنای عموم ش نیست. بگذار ترس در کلمات خودم را این جور تعریفش کنم:

ما در هر زمان رفتارهایی داریم، آن رفتارها را بر اساس فکرهایی انجام می دهیم، آن فکرها را بر اساس اهداف و ارزش هایی شکل می دهیم، آن اهداف و ارزش ها بر اساس چیزهای درونی تری شکل می گیرند که من این چیزهای درونی تر را آن چنان نمی شناسم و از ایشان به عنوان " ترس " یاد می کنم. 

مسلم که این تعریف را من اختراع نکرده ام و از این طرف و آن طرف خوانده ام ولی انگار به زبان و حال خودم ترجمه اش کرده ام. به این شناخت/باور رسیده ام که ترس هایم را اگر بشناسم، ارزشها و اهداف و افکار و رفتارم را خواهم شناخت. 

در مورد ترس یک چیز دیگر را هم می دانم: نمی شود پاک ش کرد، فقط می شود شناختش و سپس دیگر ازش نترسید. به قول دیگر این امکان هست که  از ترس نترسید.

دیدن و شناخت این ترس ها انگار تا زمان خوبی اعتیاد یا obsession م بود، اعتیادی که تازه فهمیده ام اعتیاد است. شاید که بهتر بشود. در آینده می گویم چرا اعتیاد بود و چگونه می شود بهتر بشود. 

Friday, April 3, 2015

ترس و تماشا و نوشتن

کسی که از حسی می نویسد چنان که درک می کنی که خودش همان جا بوده است با ترس ش از آن حس تا انداره ای در صلح است. آن فرد  دشت پر خار را طی کرده است و حس کرده است و این بار ترسش را به جان می خرد و بر فراز دشت پرواز می کند و آن را به مانند یک پرنده ی نویسنده توصیف می کند. 

هرچه ترس شناس تر، در صلح تر، پروازش نرم تر، نگاهش شفیق تر، نوشتن ش شفاف تر.

پیچیدگی حاضر

سابق بر اینها، مثلا آن وقتی که دوران لیسانس بود، انگار دنیای آدم هایم ساده تربود. دو گروه بیشتر نبودند، آنهایی که دوست شان داشتم و آنهایی که ازشان خوشم نمی آمد. دسته ی سومی هم بودند که اصلا نمی دیدمشان بنابراین در دسته بندی ام نمی آمدند. گذشت تا اولین باری که ترکه ی دوست داشتن به گرده ام خورد. باز هم دنیای آدم هایم دو دسته بود، آنهایی که دوست شان داشتم و آنهایی که ازشان خوشم نمی آمد. کسانی که نمی دیدم شان هم که در دسته بندی نبودند، از بیخ نبودند. آن یک نفر هم که دیگر در دسته بندی آدم ها نبود، آن یک نفر آمده بود پشت دوربین. آن بخشی از من بود. 

بعدترها اما نمی دانم چرا اینقدر همه چیز پیچیده و هزار تکه شد. الان عده ای هستند که دوستشان دارم ولی نمی خواهم ببینم شان. عده ای هستند که دوست شان ندارم ولی در موردشان اهمیت قایلم و از خوب بودنشان خوشحال می شوم. عده ای هستند از همان جماعتی که قبلا اصلا نمی دیدم شان، هنوز هم نمی بینم شان، ولی دوستشان هم ندارم. عده ای هستند از همان جماعتی که اصلا نمی دیدم شان، هنوز هم نمی بینمشان، ولی دوست شان دارم. 

همه اش یک طرف اما آن جایگاه یک نفره، آن یک نفره سرطان گرفت. الان هر بار که اشاره ای به ش می شود، جوری عکس العمل نشان می دهد. یک بار آرام است، یک بار درد می گیرد. یک بار فریاد می کند. یک بار قندم پایین می افتد. یک بار فشارم بالا می رود. الان صورتم ورم کرده است. این هزار نقشی اش انگار در بلور تمام روابط آدم می افتد و این همه رنگ و این همه پیچیدگی آدم را گمراه می کند. نمی دانم چه کنم یا چه ببینم. انگار که نقشی را هنوز عاشقانه دوست دارم و عمیقا هم ازش... متنفرم. نمی دانم چه باید بکنم

کاری نیست که بشود کرد، راهی نیست. شاید بشود که تماشا کرد. 

Monday, March 23, 2015

بی نیاز از بهانه

این روزها گاهی اوقات فکر می کنم به چه کسی میخواهم به بهانه ی عید زنگ بزنم وتبریک بگویم. به غیر از4-5 تا، شامل والدین و خواهرم که تماسشان گرفتم و آن چند نفری که حضوری دیدم، به کس دیگری ذهنم قد نمی دهد. 


بی ربط در ادامه:
اینجا که نشسته ام در این قهوه خانه، آقایی میان سال جلویم نشسته است. لباس ش معمولی است، یک ژاکت بارانی معمولی، یک شلوار معمولی، یک کفش کوه معمولی.  قهوه اش  را بر روی یک دستمال گذاشته بر روی میز گرد کوچک کنار دست. جلد عینکش هم در همان حوالی است،و یک کیسه پلاستیک حاوی چند تکه سیب هم همین طور.  تکه های سیب را  با دست راست از درون پاکت پلاستیکی در می آورد ودر حالی که  با انگشتان دست چپ ش زیر خط ها را شلخته دنبال می کند، با حضور سیب می خورد. صورتش را، معلوم است که، امروز صبح تراشیده. داشتم زیر چشمی نگاهش می کردم که آرام بلند شد، ته قهوه اش را خورد، پیرهن شنبه یکشنبه شده اش رو کمی صاف کرد،  کتاب و کیفش را برداشت، میان سالانه لبخند محوی زد و میان سالانه قدم برداشت و رفت. 

پارگی و تعمیر

پایم را باز کردند، به استخوان رسیدند و بعد دوختند. این زخم سه هفته بعد بسته شد و 6 هفته بعد خوب شد، هرچند جایی ازش باقی مانده است. من می دانستم که این فرآیند در زندگی هست لکن این قدر از نزدیک شاید تجربه نکرده بودمش. این پاره شدن و تعمیر شدن را در روانشناسی rapture and repair می نامند.

نمی خواهم که روده درازی کنم که فلان است و بسیار است. می دانم که تقریبا همه به نحوی یا تجربه اش کرده اند و یا از بیرون تماشایش کرده اند. امیدوارم که روزی از درون هم تماشایش کنند. به هر حال، حرف زدن ازش فایده ای ندارد. همین قدر که بدانیم که این یک " فرآیند " است، تکرار شونده است، بخشی از حیات است، کافی است. 

دلم نمی آید اما که این را نگویم. به جایی از فرآیند که می رسی انگار می توانی " انتخاب" کنی که آیا می خواهی که " خوب " بشوی یا نه؟ و اگر بگویی اره، به یک مرحله جلوتر می روی و کمی درد کمتر می شود. با این حال، نه گفتن هم به نظر آن قدر کار بدی نیست. بستگی به آمادگی آدم دارد. من هم آره گفته ام و هم نه و قانون بزرگ و جامع و مانع و یا حتی نصف و نیمه ای ندارم که بگویم کجا باید گفت اره و کجا باید گفت نه. شاید همان " به دل گوش کردن" قانونش باشد و این تناقض بزرگی است. آدم انگار به این غم جدایی هم، به مثل آخرین ترکش های آن حس عزیز، دل می بندند. انگار می ترسد که ناقص باشد که از یک جدایی دیگر دل گیر نیست. یا که اصلا به شرایط جدا شدگی و حتی به دردش عادت می کند. نمی دانم، شاید گاهی بشود این عادت را هم تماشا کرد.

Defying faith.

" I like to think I am not a vindictive person and a basic tenet of my faith is forgiveness. The most harm that Eliot Spitzer has done to me is I am defying my faith and I can't forgive him. and I should but I can't."

Client 9, the rise and fall of Eliot Spitzer. 

Friday, March 20, 2015

من و کوزه و جن ها و سال نو

به سنت ساعت 5 صبح امسال:

سالی که گذشت برای من سال عظیمی بود. تکان های عجیب درش واقع شد. سال های قبل هم کم تکانه نداشتند لکن اما امسال. 

دیشب در جایی بودیم که ذکر بود. نمی دانم اثر آن بود یا چه، که ساعت 9 شب تمام نگرانی هایم انگار در مه رفتند و خواب عمیقی رفتم. امروز صبح 4:30 با تکان هایی دایمی اما بیدار شدم. چرا؟ این تکان ها از چیست؟ نمی دانم. 

کمی که نگاه کردم تکه هایی از دلم را دیدم که یتیم واقع شده اند. آن تکه ها که به آن حوادث متصل بودند و در گذار آن حوادث انگار خواهی و نخواهی دچار بحران هویت شده بودند. از آن من هستند یا از آنِ آن حادثه؟ گاهی با خودم فکر می کنم آن آقایی که سالها محافظ می*رحسی*ن مو*سوی بود، بعد از این حوادث چه می کند؟ هویت خودش را چه می دارد ؟ کدام طرف می رود؟ آن تکه های دل من چنین هستند.

امروز سرم را در فضای دلم بردم و آن تکه ها را که می لرزیدند نگاه کردم. این ها بچه های من هستند، تکه های عشق های پاره پاره ی من، تکه های من.... تکه ای از خودم بود که رنگ و بوی خاطره ها داشت، رنگ و بوی دیگری داشت، رنگ و بوی خون داشت. در دست گرفتمش و آرام نگاهش کردم. لرزشش که کمتر شد و انگار که اعتمادش کمی برگشت، بی اختیار انگار به هم سلام کردیم، انگار کن که کسی را بعد از هزار سال دیده ام. وقتی که " سال نوی تو هم مبارک" را گفتم، انگار که رها شد. 

مگر آنکه آدم ازعمق بپرهیزد، مگر نه از حبس شدن روح در تار و پود این کوزه های حیات گریزی نیست. گل از من است و روح، از آن یک خاطره، یک مکان، یا که یک فرد. گاه به گاه آن روح های پر طراوت، کمی بعد از جن چروکیده ای که از آب در می آیند.  به هر نحو؛ داستان این است که آن روح مهربان در جان کوزه می رود و بنابراین تا وقتی که اثری از تار و پود آن کوزه هست، بویی آن روح مهربان یا که جن چروک خورده مهمان کوزه هم است. ما در طول زمان می رویم و هی کوزه می سازیم و هی کوزه می سازیم و هی کوزه می سازیم. هر از چندی هم یکی از آن کوزه های پر روح بر کمر آدم می شکند و تکه هایش در هزار پستوی روح پراکنده می شوند. هرچه کوزه سنگین تر از روح، شکستن و پراکندنش شدیدتر. بعدش دیگر آن کوزه نیست ولی اما بو و تکه هایش هست. آرام آرام با گذر زمان آن ترکش های جن زده خردتر می شود و تکه هایش کوچک و کوچک تر می شود. ترکش ها مرتب نسوج روح آدم را می خراشند و خون می اندازند ولکن خودشان هم کم کم ساب می روند و پودر می شوند. ذره های آن جن اما همچنان باقی است. 

گاهی در خواب آدم دست روحش را بر فضای خاطرش می کشد و سرانگشتان احساس به تکه ی از آن سفال می خورد . ناگهان تمام درد و بهت شکست آن کوزه بر کمرش دوباره زنده می شود. بیدار می شود و چند دقیقه ای می گذرد تا به حال عادی برگردد. در بیداری هم گاهی خودآگاه و گاهی ناخود، چنین می شود. هربار، آدم یاد می گیرد که آرام تر و سریع تر به حال عادی برگردد و خودش را از محاصره ی آن جن چروکیده رها کند، ضرب اولیه ی خاطره شکست آن کوزه اما هیچ وقت کم نمی شود. 

امروز صبح یادم آمد که آن کوزه ها را من از گِل خودم و برای اقامت آن روح دیگر ساخته بودم. روح، جن شد و کوزه را شکست لکن اما گِل از آن من است. این خرده کوزه ها از خاک دل من هستند. در خاطرم آمد که می خواهم که هرچه بشود دلم، دل پاره هایم، را جمع کنم و همه با هم یک پارچه به دیدار بهار بروم.

در سال جدید هم خوشی ها و ناخوشی خواهد بود و من می خواهم که در حضور تمام اینها هرچه که بتوانم یک پارچه خودم باشم. 

ساعت 5 و خرده ای صبح است. صدای من را شانه شده، حمام رفته، با لباس نو، از حوالی این لنگرگاه می شنوید.